Mirastan feragat sözleşmesi, miras bırakan ile gelecekte mirasçı olabilecek kişi arasında yapılan ve mirasçının miras hakkından tamamen veya kısmen vazgeçmesini sağlayan resmî sözleşmedir. Feragat, bir bedel karşılığında yapılabileceği gibi karşılıksız da düzenlenebilir.
Bu işlem miras bırakan hayattayken yapılır. Mirasın reddi ise ölümden sonra sulh hukuk mahkemesine verilen beyanla gerçekleşir. Bu nedenle feragat sözleşmesi ile reddi miras aynı işlem değildir.
Mirastan Feragat Sözleşmesi Nedir?
Miras bırakan, muhtemel mirasçısıyla sözleşme yaparak onun ilerideki mirasçılık hakkını kaldırabilir veya sınırlandırabilir. Sözleşme iki taraflıdır; yalnızca miras bırakanın vasiyetnameye “çocuğum feragat etti” yazması geçerli feragat oluşturmaz.
Feragat eden kişi, sözleşmenin kapsamına göre mirasçılık sıfatını tamamen kaybedebilir veya yalnızca belirli oran ve haklardan vazgeçebilir. Kısmi feragatte hangi payın ve hangi hakların kapsam dışında kaldığı açıkça yazılmalıdır.
Mirastan Feragat Sözleşmesi Nasıl Yapılır?
Mirastan feragat, miras sözleşmesi niteliğindedir. Bu nedenle resmî vasiyetname şeklinde düzenlenir. Taraflar iradelerini resmî memura aynı zamanda bildirir ve düzenlenen belgeyi memur ile iki tanık önünde imzalar.
Resmî memur noter, sulh hâkimi veya kanunla yetkilendirilmiş görevli olabilir. Adi yazılı belge, aile arasında imzalanan kâğıt veya yalnızca el yazılı beyan şekil şartını karşılamaz.
Feragat Sözleşmesi İçin Gerekli Belgeler
- Tarafların kimlik belgeleri
- Nüfus ve aile bağını gösteren kayıtlar
- Sözleşme taslağı ve feragatin kapsamı
- İvaz varsa ödeme ve mal devri bilgileri
- Taşınmaz devri de yapılacaksa tapu kayıtları
- Yabancı taraf veya belge varsa tercüme ve diğer resmî belgeler
İşlem ehliyeti konusunda somut şüphe varsa sağlık raporu istenebilir. Yalnızca kişinin 65 yaşından büyük olması her durumda otomatik sağlık raporu zorunluluğu doğurmaz. Noter, irade ve ehliyet konusunda şüphe görürse rapor talep edebilir.
İvazlı Mirastan Feragat Nedir?
İvazlı feragatte mirasçı, para, taşınmaz veya başka bir ekonomik karşılık alarak miras hakkından vazgeçer. Bedelin miktarı, ödeme tarihi, devredilecek mal ve sözleşmenin altsoya etkisi açıkça düzenlenmelidir.
İvazlı feragat kural olarak feragat edenin altsoyu hakkında da sonuç doğurabilir. Ancak sözleşmede aksi kararlaştırılabilir. Bu nedenle “çocuğum feragat etti, torunlar kesin mirasçı olur” veya “torunlar kesin olamaz” şeklinde genel cevap verilmemelidir.
İvazsız Mirastan Feragat Nedir?
İvazsız feragatte mirasçı herhangi bir ekonomik karşılık almadan miras hakkından vazgeçer. Altsoya etkisi sözleşmenin türüne ve içeriğine göre değerlendirilir. Tarafların yalnızca “karşılıksız feragat” yazması yerine altsoyun mirasçılık durumunu açıkça düzenlemesi uyuşmazlığı azaltır.
Tam ve Kısmi Feragat Arasındaki Fark
Tam feragat
Mirasçı, sözleşmede belirtilen kapsamda mirasçılık hakkının tamamından vazgeçer. Saklı pay talebi de sözleşmenin geçerliliği ve kapsamı ölçüsünde ortadan kalkabilir.
Kısmi feragat
Mirasçı yalnızca miras payının belirli oranından, belirli maldan veya saklı payın bir kısmından vazgeçebilir. Kısmi feragatin sınırları açık yazılmazsa ölümden sonra yorum uyuşmazlığı çıkabilir.
Mirastan Feragat ile Mirasın Reddi Arasındaki Fark
| Konu | Mirastan feragat | Reddi miras |
|---|---|---|
| Zaman | Miras bırakan hayattayken | Miras bırakan öldükten sonra |
| İşlem | İki taraflı resmî sözleşme | Mahkemeye tek taraflı ret beyanı |
| Süre | Ölüm öncesi sözleşme yapılabilir | Kural olarak üç aylık süre |
| Karşılık | İvazlı veya ivazsız olabilir | Bir karşılık söz konusu değildir |
| Altsoy | Sözleşme ve ivaza göre değişir | Ret sonucunda altsoy mirasçı olabilir |
Reddi mirasın sonuçları için reddi miras ne demek yazımızı inceleyebilirsiniz.
Mirastan Feragat ile Mirasçılıktan Çıkarma Aynı mı?
Hayır. Feragat, mirasçı ile miras bırakanın ortak iradesine dayanır. Mirasçılıktan çıkarma ise miras bırakanın kanuni bir çıkarma sebebine dayanarak yaptığı tek taraflı ölüme bağlı tasarruftur.
Mirastan yoksunluk da farklıdır; kanunda sayılan ağır fiiller nedeniyle kendiliğinden doğar. Ayrıntılar için mirastan yoksunluk ve çıkarma rehberimize bakabilirsiniz.
Feragat Sözleşmesi Altsoyu Etkiler mi?
İvazlı feragat, sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça feragat edenin altsoyu bakımından da sonuç doğurabilir. Karşılıksız feragatte ise altsoy yönünden sözleşme metni ve kanuni düzenleme birlikte değerlendirilir.
Torunların durumu açık bırakılırsa miras bırakanın ölümünden sonra pay ve saklı pay uyuşmazlığı çıkabilir. Bu nedenle altsoyun mirasçılığı sözleşmede ayrı maddeyle düzenlenmelidir.
Feragat Eden Kişi Saklı Pay İsteyebilir mi?
Geçerli ve tam feragat sözleşmesi, feragat edenin mirasçılık ve saklı pay talebini ortadan kaldırabilir. Kısmi feragatte ise sözleşme dışındaki pay korunabilir. Sözleşmenin geçersizliği veya irade sakatlığı iddiası varsa dava yoluyla inceleme gündeme gelebilir.
Mirastan Feragat Sözleşmesi İptal Edilebilir mi?
Şekil eksikliği, ehliyetsizlik, hata, hile, korkutma veya hukuka aykırılık iddiaları sözleşmenin geçerliliğini etkileyebilir. Ayrıca miras sözleşmesinin tarafların yazılı anlaşmasıyla sona erdirilmesi veya kanundaki koşullarla tek taraflı dönme ihtimali bulunabilir.
Yalnızca sonradan pişman olmak sözleşmeyi kendiliğinden ortadan kaldırmaz. İptal veya dönme sebebi, süre ve ispat yükü somut olaya göre incelenmelidir.
Feragat Karşılığı Verilen Mal Geri Alınabilir mi?
Feragat sözleşmesi geçersiz hâle gelirse veya sözleşme kanuni yolla sona ererse verilen karşılığın iadesi gündeme gelebilir. Ancak taşınmaz devri, üçüncü kişi hakkı, tüketilmiş para ve sebepsiz zenginleşme gibi konular sonucu etkiler.
Bedelin “miras payı karşılığı” verildiği sözleşmede açıkça belirtilmelidir. Aksi hâlde işlemin bağış mı, satış mı veya feragat ivazı mı olduğu tartışılabilir.
Feragat Eden Mirasçının Borç Sorumluluğu
Feragat eden kişi mirasçılık sıfatını kazanmadığında tereke borçlarından mirasçı olarak sorumlu olmaz. Bununla birlikte kendi kişisel borçları, miras bırakanla ortak borcu veya kefaleti feragatle sona ermez.
Mirasın açılması sırasında tereke borçları karşılayamıyorsa, ölümden önceki dönemde feragat karşılığı alınan değerler bakımından kanundaki özel sorumluluk hükümleri gündeme gelebilir.
Vekil Aracılığıyla Feragat Sözleşmesi Yapılabilir mi?
Miras sözleşmesinde miras bırakanın iradesini bizzat açıklaması gerekir. İşlemin kişiye sıkı sıkıya bağlı niteliği ve resmî şekli nedeniyle temsil konusu özel olarak değerlendirilmelidir. Taraflardan birinin yerine sıradan genel vekâletnameyle işlem yapılabileceği varsayılmamalıdır.
Mirastan Feragat Sözleşmesi Ne Zaman Yapılır?
Miras bırakan hayattayken ve taraflar işlem ehliyetine sahipken yapılır. Ölümden sonra feragat sözleşmesi düzenlenemez; bu aşamada reddi miras, miras payı devri veya paylaşma sözleşmesi gibi farklı yollar gündeme gelir.
Sık Sorulan Sorular
Noterde tek başına feragat edilebilir mi?
Hayır. Feragat iki taraflı miras sözleşmesidir; miras bırakan ve feragat eden tarafın sözleşme iradesi gerekir.
Feragat eden sonradan mirasçı olabilir mi?
Sözleşmenin kapsamı, sona erdirilmesi ve miras bırakanın sonraki tasarrufları değerlendirilmeden cevap verilemez. Geçerli tam feragat kural olarak mirasçılığı kaldırır.
Feragat yalnızca bir taşınmaz için yapılabilir mi?
Kısmi feragat mümkündür; ancak belirli mal, oran ve kalan haklar açıkça yazılmalıdır.
Feragat sözleşmesi tapuya şerh edilir mi?
Feragat doğrudan belirli taşınmaz mülkiyetini devretmez. Sözleşmeyle birlikte ayrıca taşınmaz devri varsa tapu işlemleri kendi şekil şartlarına göre yapılır.
Feragat edenin çocukları mirasçı olur mu?
İvaz, sözleşme metni ve altsoya ilişkin hüküm birlikte değerlendirilir. Sözleşmede bu konu açıkça düzenlenmelidir.
Miras payının ölümden sonra devri için miras payının devri yazımızı inceleyebilirsiniz.

Feragatin altsoya, saklı paya ve verilen karşılığa etkisi sözleşmede açıkça yazılmalıdır. Geç olmadan bize ulaşın.

Bir yanıt yazın