Alacak Davası Nedir?

Alacak Davası Nedir? | Azim Hukuk 2026 Rehberi

Alacak davaları, günümüz hukuk sisteminde en sık başvurulan dava türlerinden biridir. İş ilişkilerinden ticari işlemlere, borç-alacak ilişkilerinden işçi alacaklarına kadar pek çok alanda karşımıza çıkabilir. Alacak davası, borçlunun ödemediği alacağın mahkeme yoluyla tahsil edilmesini sağlayan hukuki bir yöntemdir. Azim Hukuk olarak, alacak davalarında müvekkillerimize en hızlı, güvenli ve etkili hukuki çözümü sunuyoruz.

Bu rehberde alacak davasının ne olduğu, hangi durumlarda açılabileceği, dava sürecinin nasıl işlediği, zamanaşımı süreleri, ispat yöntemleri, borcunu ödemeyen kişiye karşı yapılacak hukuki işlemler ve pratik ipuçları detaylı şekilde ele alınacaktır.

WhatsApp Üzerinden Hemen Hukuki Danışmanlık Alın:

Alacak davası, bir kişinin veya kurumun başka bir kişiden alması gereken parayı veya malı talep etmek amacıyla açtığı davadır. Alacak, bir borç ilişkisinden doğar ve borçlu bu borcu ödemediğinde alacaklı yasal yollara başvurma hakkına sahiptir.

Alacak davaları genel olarak iki ana kategoriye ayrılır:

Belirli Alacak Davası: Borç ve alacak miktarının dava açıldığı anda kesin olarak bilindiği davalardır. Örneğin, bir senet veya fatura ile borç miktarı sabitlenmişse belirli alacak davası açılır.
Belirsiz Alacak Davası: Alacak miktarının dava açılırken net olarak belirlenemediği, mahkeme süreci ve bilirkişi hesaplamaları ile kesinleşen davalardır. İşçi alacakları, malvarlığı alacakları ve senetsiz alacaklar belirsiz alacak davalarına örnek teşkil eder. HMK’nın 107. maddesi bu davaları düzenler.

Belirsiz alacak davalarında alacak miktarı mahkeme süreci boyunca artırılabilir ve deliller ışığında netleştirilir.

Alacak Davası Hangi Durumlarda Açılır?

Alacak davası, belirli koşullar altında açılabilir. Genel olarak bir alacak davası açabilmek için:

Alacak muaccel olmalı, yani borç takip edilebilir durumda olmalıdır.
Borcun son ödeme tarihi geçmiş olmalıdır.
Borç daha önce alacaklıya ödenmemiş olmalıdır.
Alacak miktarı dava dilekçesinde net olarak belirtilmelidir (belirsiz alacak davaları hariç).
Zamanaşımı süresi dolmamış olmalıdır.

Örnekler:

İşverenin ödemediği maaşlar veya primler
Tedarikçiye ödenmeyen mal veya hizmet bedelleri
Ticari borçlar
Senetli alacaklar
Komisyon veya kira alacakları

Alacak Davası Nasıl Açılır?

Alacak davaları, alacağın niteliğine göre farklı mahkemelerde açılabilir. Görevli mahkemeler:

İş Mahkemesi: İşçi alacakları için
Asliye Hukuk Mahkemesi: Genel borç ve alacak davaları için
Ticaret Mahkemesi: Ticari alacak ve sözleşme davaları için
Tüketici Mahkemesi: Tüketici alacakları için

Dava açarken borç miktarı üzerinden hesaplanan nispi harç yatırılmalıdır. Harç miktarı yüksek olursa dava açma süreci etkilenebilir.

Yetkili mahkeme ise HMK’ya göre belirlenir ve genellikle davalının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesidir.

Belirsiz Alacak Davası

Belirsiz alacak davalarında alacak miktarı dava açılırken net olarak belirlenememiştir. Bu davalarda:

Dilekçede talep edilen tutar kesin olmayabilir.
Mahkeme süreci ve bilirkişi incelemesi sonucunda alacak miktarı netleşir.
İşçi davaları ve senetsiz alacaklar bu kategoriye örnek teşkil eder.

Belirsiz alacak davalarında mahkeme süreci boyunca alacak miktarı artırılabilir ve deliller ışığında netleştirilir.

Örnek Uygulama:
Bir işçi, 2023 yılı boyunca çalıştığı işyerinden ücret alacaklarını talep ediyor, fakat bonus ve primleri belirsiz. Mahkeme, iş sözleşmesi ve bordro kayıtlarını inceleyerek alacak miktarını bilirkişi raporu ile belirler.

Alacak Davası Zamanaşımı

Alacak davalarında zamanaşımı süreleri Borçlar Kanunu ve İş Kanunu hükümlerine tabidir:

Genel alacak davaları: 5 yıl (BK m.146-147)
İşçilik alacakları: 5 yıl (İş Kanunu m.32)
25.10.2017 öncesi iş sözleşmesi sona eren işçiler: 10 yıl

Zamanaşımı süresi dolmuş alacak davaları açılmaz ve alacaklı hakkını kaybeder.

Alacak Davası Süresi

Alacak davalarının sonuçlanma süresi, davanın türüne ve görüldüğü mahkemeye bağlıdır:

İş Mahkemesi: 7-9 ay
Asliye Hukuk Mahkemesi: yaklaşık 1 yıl
Ticaret ve Tüketici Mahkemeleri: 1-1,5 yıl veya daha uzun

Dava süresi, avukat ile temsil edilip edilmediğine ve dava dosyasındaki delillerin niteliğine göre değişebilir.

Alacak Davasında Delil ve İspat

Alacak davasında delil ve ispat çok önemlidir. Davayı alacaklı lehine sonuçlandıracak başlıca deliller:

Senet ve sözleşmeler: Borç ve alacak ilişkisinin en güçlü delillerindendir.
Tanık beyanları: Elden verilen borçlarda veya sözlü anlaşmalarda geçerlidir.
Dijital yazışmalar: Mail, WhatsApp, Facebook mesajları delil olarak kabul edilir.
Banka kayıtları, mektuplar, ihtar yazıları: Delil başlangıcı olarak mahkemeye sunulabilir.

Dilekçede somut olayın yalın ve net şekilde anlatılması, delillerin hangi iddiayı desteklediğinin açıklanması önemlidir.

Borcunu Ödemeyen Kişiye Karşı Hukuki Yollar

Alacaklı, borcunu ödemeyen kişiye karşı iki hukuki yola başvurabilir:

Alacak davası açmak: Mahkeme kararı, ilamlı icra takibine konulabilir.
İlamsız icra takibi: Alacak hakkına dayanarak doğrudan icra yoluna gidilebilir.

Her iki durumda da alacağın tahsili icra takibi ile sağlanır.

Elden Verilen Para ve İspat

Elden borç verilen durumlarda alacaklı taraf ispatla yükümlüdür. Ancak belirli sınırların üzerinde (2023 yılı için 14.802,552 TL) alacak senetle ispat edilmelidir.

Yakın akrabalara verilen borçlarda ise senet zorunluluğu yoktur. Borcun ödendiğini iddia eden davalı, ödemenin ispatını yapmakla yükümlüdür.

Dijital Yazışmalar ve Mesajlar Delil Olur Mu?

Yargıtay kararları, dijital yazışmaların delil niteliğinde olduğunu kabul etmektedir. Mail, WhatsApp, Facebook mesajları, alacak davasında delil olarak kullanılabilir.

Delil Başlangıcı

HMK m.202 uyarınca banka kayıtları, mektup, ihtar gibi belgeler delil başlangıcı olarak kabul edilir. Kesin delil olmasa da dava konusunu muhtemel gösterir ve senetle ispat zorunluluğu bulunan durumlarda tanık dinlenebilir.

Pratik İpuçları

Alacak miktarını net olarak belirleyin.
Elden borç vermişseniz yazılı delil veya tanık temin edin.
Dijital yazışmaları saklayın ve dava dilekçesine ekleyin.
Avukat desteği alın, süreç hızlanır ve hak kaybı önlenir.
Zamanaşımı sürelerine dikkat edin.

Azim Hukuk ile Alacak Davası

Azim Hukuk, alacak davalarında müvekkillerine şu avantajları sağlar:

Hızlı ve etkili dava süreci
Doğru delil stratejisi ile alacak tahsilatı
Borcunu ödemeyen kişiye karşı hukuki takibin başlatılması
İşçi alacakları, senetsiz alacaklar ve belirsiz alacak davalarında uzman temsil

Uzman avukat kadromuz, alacağınızı en kısa sürede tahsil etmenizi sağlamak için sizin yanınızdadır.