Tespit Davasını Kim Açar?
Sigortasız Çalışmanın Tespiti ve SGK Hizmet Tespit Davası | Azim Hukuk Bürosu
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), bir işçinin sosyal güvenlik haklarından yararlanabilmesi için sigortalı olarak bildirilmesini ve primlerinin eksiksiz yatırılmasını zorunlu kılar. İşverenin bu yükümlülüğü yerine getirmemesi halinde işçi, fiili çalışmasının SGK kayıtlarına geçirilmesi için Hizmet Tespit Davası açma hakkına sahiptir.
Uygulamada bu dava;
-
Hizmet Tespit Davası
-
Sigortalılığın Tespiti Davası
-
Çalışılmış Sürelerin Tespiti Davası
-
Hükmen Tespit Davası
olarak da adlandırılmaktadır.
Tespit Davasını Kim Açar?
Hizmet tespit davasını kural olarak;
-
Sigortasız çalıştırılan işçi,
-
Sigorta primi eksik bildirilen işçi,
-
İşçi vefat etmişse hak sahipleri (eş, çocuk, anne-baba),
-
Bazı hallerde Sosyal Güvenlik Kurumu
açabilir.
En yaygın uygulama, sigortasız ya da eksik sigortalı çalıştırılan işçinin, çalıştığı sürelerin tespit edilmesi amacıyla işverene karşı bu davayı açmasıdır.
Hizmet Tespit Davası Neden Açılır?
Hizmet tespit davası;
-
İşçinin SGK’ya hiç bildirilmemesi,
-
Sigorta primlerinin eksik yatırılması,
-
Gün sayısının düşük gösterilmesi,
-
Ücretin asgari ücretten bildirilmesi,
-
Çalışmanın kesintili gösterilmesi
gibi durumlarda açılır.
Bazen işçi ile işveren arasında, hacizden kaçınmak veya daha fazla net ücret almak amacıyla sigortasız çalışmaya yönelik anlaşmalar yapılabilmektedir. Ancak bu tür anlaşmalar kesin olarak hukuka aykırıdır ve hizmet tespit davası açılmasına engel değildir.
Hizmet Tespit Davasının Şartları Nelerdir?
Hizmet tespit davasının kabul edilebilmesi için şu şartların varlığı gerekir:
-
İşçinin fiilen çalışmış olması,
-
Çalışmanın hizmet sözleşmesine dayanması,
-
Yapılan işin sigortalı sayılan işlerden olması,
-
SGK’ya hiç bildirim yapılmamış veya eksik bildirim yapılmış olması,
-
Bu durumun SGK tarafından daha önce resen tespit edilmemiş olması,
-
Hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren 5 yıl içinde dava açılması.
Hizmet Tespit Davasında Arabuluculuk Zorunlu mu?
Hayır. Hizmet tespit davası, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu kapsamında zorunlu arabuluculuğa tabi değildir.
Bu nedenle arabulucuya başvurulmadan doğrudan dava açılabilir.
Hizmet Tespit Davasının Yasal Dayanağı
Hizmet tespit davalarının yasal dayanağı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 86/9. maddesidir. Bu maddeye göre, sigortalı bildirimleri eksik veya hiç yapılmamışsa, işçi mahkeme yoluyla çalışmasını ispatlayabilir ve hizmetleri SGK kayıtlarına işlenir.
Hizmet Tespit Davasında Zamanaşımı
Hizmet tespit davası, çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren 5 yıl içinde açılmalıdır.
Bu süre hak düşürücü nitelikte olup mahkeme tarafından re’sen dikkate alınır.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Görevli Mahkeme:
İş Mahkemesi
Yetkili Mahkeme:
-
İşverenin yerleşim yeri mahkemesi
-
İşin yapıldığı yer mahkemesi
İş mahkemesinin bulunmadığı yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi, “İş Mahkemesi sıfatıyla” davaya bakar.
Hizmet Tespit Davasında Avukatın Önemi
Hizmet tespit davaları;
-
Tanık beyanlarına,
-
SGK kayıtlarına,
-
Bordrolara,
-
Kamera, giriş-çıkış kayıtlarına,
-
Müfettiş raporlarına
dayalı olarak yürütülen, ispatı teknik ve titiz dosyalardır. Küçük bir usul hatası davanın reddine yol açabilir.
Azim Hukuk Bürosu olarak;
-
Sigortasız çalıştırılan işçiler adına hizmet tespit davaları,
-
Eksik prim bildirimi davaları,
-
Emeklilik için hizmet birleştirme ve gün kazanımı davaları
alanlarında müvekkillerimize profesyonel hukuki destek sunmaktayız.
Hizmet Tespit Davası Hakkında Sık Sorulan Sorular
Hizmet Tespit Davasını Kim Açabilir?
Hizmet tespit davasını, sigortasız çalıştırılan veya primleri eksik bildirilen işçi açabilir. İşçinin vefat etmesi halinde mirasçıları da bu davayı açma hakkına sahiptir.
SGK Hizmet Tespit Davası Kaç Yıl İçinde Açılır?
Hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren 5 yıl içinde hizmet tespit davası açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü süredir ve mahkeme tarafından kendiliğinden dikkate alınır.
Sigortasız Çalıştığımı Nasıl İspat Ederim?
Sigortasız çalışma şu delillerle ispatlanabilir:
-
Aynı işyerinde çalışan tanık beyanları
-
Banka maaş ödemeleri
-
Bordro ve puantaj kayıtları
-
Kamera görüntüleri
-
WhatsApp, e-posta yazışmaları
-
SGK müfettiş raporları
Tanıkla Hizmet Tespiti Yapılabilir mi?
Evet. Aynı dönemde aynı işyerinde çalışmış kişilerin tanıklığıyla hizmet tespiti yapılabilir. Uygulamada en güçlü delil türlerinden biridir.
Hizmet Tespit Davası Masraflarını Kim Öder?
Dava sonunda haklı çıkan işçinin yargılama giderleri ve vekâlet ücreti davalı işveren tarafından ödenir.
Delil Tespiti ile Hizmet Tespit Davası Arasındaki Fark Nedir?
Delil tespiti, dava açılmadan önce delillerin kaybolmasını önlemek için yapılan geçici bir işlemdir.
Hizmet tespit davası ise sigortalı çalışmanın mahkeme kararıyla SGK kayıtlarına işlenmesini sağlayan asıl davadır.
Sulh Hukuk Mahkemesinde Hizmet Tespit Davası Açılır mı?
Hayır. Görevli mahkeme İş Mahkemesidir. İş mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi, “iş mahkemesi sıfatıyla” davaya bakar.
Hizmet Tespit Davası Kazanılırsa SGK Primlerini Kim Öder?
Mahkeme kararıyla tespit edilen tüm primler, gecikme cezası ve faiziyle birlikte işverenden tahsil edilir. İşçi geriye dönük emeklilik, sağlık ve kıdem haklarını kazanır.
Bir yanıt yazın