Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Nedir

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 611 ila 619. maddeleri arasında düzenlenmiş olan, taraflara karşılıklı borç yükleyen özel bir sözleşme türüdür. Bu sözleşme ile bakım borçlusu, bakım alacaklısını ölünceye kadar bakıp gözetmeyi; bakım alacaklısı ise buna karşılık bir malvarlığını veya belirli malvarlığı değerlerini devretmeyi taahhüt eder.

Türk Borçlar Kanunu m. 611’e göre:

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, bakım borçlusunun bakım alacaklısını ölünceye kadar bakıp gözetmeyi, bakım alacaklısının da bir malvarlığını veya bazı malvarlığı değerlerini ona devretme borcunu üstlendiği sözleşmedir.

Bu sözleşmenin temel amacı; yaşlı veya bakıma muhtaç kişilerin yaşamlarının son dönemlerini güvenli, onurlu ve insani şartlar altında geçirmelerini sağlamak, bakım hizmeti üstlenen kişiye de hukuki güvence altında bir kazanç sağlamaktır.

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinin Hukuki Niteliği

Türk Borçlar Kanunu’nun 612. maddesi uyarınca ölünceye kadar bakma sözleşmesi, şekil bakımından miras sözleşmesi hükümlerine tabidir. Bu nedenle resmi şekilde yapılması zorunludur ve sıradan bir adi yazılı sözleşme ile geçerli olarak kurulamaz.

Sözleşmenin tarafları:

• Bakım Borçlusu: Bakım yükümlülüğünü üstlenen kişi,

• Bakım Alacaklısı: Bakım karşılığında malvarlığını devreden kişidir.

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinin Türleri

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi iki farklı şekilde kurulabilir:

1. Borçlar Hukukuna Tabi Sözleşme:
   Bakım alacaklısı, malvarlığını sağlığında bakım borçlusuna devreder.

2. Miras Hukukuna Tabi Sözleşme:
   Bakım alacaklısı, bakım borçlusunu mirasçı atamak suretiyle borcunu ölümünden sonra yerine getirir.

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinin Şartları

Sözleşmenin geçerli olabilmesi için:

• Tarafların karşılıklı ve özgür iradelerinin bulunması

• Tarafların fiil ehliyetine sahip olması

• Resmi şekilde düzenlenmesi (noter, sulh hakimi veya tapu memuru önünde)

• İki tanığın hazır bulunması

• Devredilecek malvarlığının bakım alacaklısına ait olması

• Sözleşmenin yazılı ve usule uygun şekilde yapılması

• Tarafların fiilen birlikte yaşamayı ve bakım ilişkisinin kurulmasını kabul etmesi

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesini Kimler Düzenleyebilir?

Bu sözleşme;

• Noter huzurunda,

• Sulh Hukuk Hakimi önünde,

• Taşınmaz devri içermesi hâlinde Tapu Müdürlüğü’nde resmi senetle yapılabilir.

Tarafların Borçları

Bakım Borçlusunun Yükümlülükleri:

• Bakım alacaklısına ölünceye kadar bakmak,

• Barınma, beslenme, sağlık ve gözetim ihtiyaçlarını karşılamak,

• Sözleşmede kararlaştırılan edimleri eksiksiz yerine getirmek.

Bakım Alacaklısının Yükümlülükleri:

• Kararlaştırılan taşınır, taşınmaz veya para değerlerini devretmek,

• Miras sözleşmesi şeklinde yapılmışsa bakım borçlusunu mirasçı atamak.

Bakım Borçlusunun Ölümü Halinde

Bakım borçlusunun ölümü hâlinde bakım alacaklısı, bir yıl içinde sözleşmenin feshini talep edebilir. Bu durumda, bakım alacaklısı, bakım borçlusunun mirasçılarından, iflas hâlinde iflas masasından isteyebileceği miktara denk gelen bedelin kendisine ödenmesini talep edebilir.