1. Yasal Miras Payları ve Saklı Pay Oranları Tablosu (TMK m. 506)

Türk Medeni Kanunu’na göre miras bırakanın vasiyetname veya bağış yoluyla dahi dokunamayacağı saklı pay (mahfuz hisse) oranları şunlardır:

Mirasçı Grubu (Zümre)	Yasal Miras Payı	Saklı Pay Oranı	Hukuki Açıklama
Altsoy (Çocuklar ve Torunlar)	Eş varsa 3/4 (Eş yoksa Tamamı)	Yasal payın 1/2’si (Yarısı)	Çocukların yasal miras payının yarısı dokunulmaz saklı paydır.
Sağ Kalan Eş (Çocuklarla Birlikte)	1/4	Yasal payın Tamamı (4/4)	Çocuklarla birlikte mirasçı olan eşin 1/4 payının tamamı saklı paydır.
Sağ Kalan Eş (Anne-Baba Zümresiyle)	1/2	Yasal payın Tamamı (4/4)	2. zümre ile mirasçı olan eşin 1/2 payının tamamı saklı paydır.
Anne ve Baba	Eş varsa 1/2 (Çocuk yoksa)	Yasal payın 1/4’ü (Çeyreği)	Altsoy (çocuk/torun) yoksa anne ve babanın saklı payı vardır.
Kardeşler	Anne-baba vefat etmişse pay alır	Saklı Payı Yoktur	Kanun değişikliği ile kardeşlerin saklı payı kaldırılmıştır.

2. Miras Hukukunda En Sık Açılan 5 Temel Dava Türü

• Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası: Mirasçılar arasında elbirliği mülkiyetine konu olan ev, arsa, tarla veya iş yerlerinin paylaşılamaması durumunda Sulh Hukuk Mahkemesi’nde açılır. Tek bir mirasçı bile bu davayı açabilir.
• Muris Muvazaası (Mirastan Mal Kaçırma) Tapu İptal ve Tescil Davası: Miras bırakanın, diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla gerçekte bağışladığı taşınmazı tapuda satış gibi göstermesidir. Zamanaşımı süresi yoktur; vefattan sonra her zaman açılabilir.
• Tenkis (Saklı Payın Korunması) Davası: Miras bırakanın vasiyetname veya sağlığında yaptığı karşılıksız kazandırmalarla yasal mirasçıların saklı paylarını ihlal etmesi halinde açılır.
• Terekenin Tespiti Davası: Vefat eden kişinin Türkiye’deki tüm banka hesaplarının, tapu kayıtlarının, araçlarının ve şirket hisselerinin mahkeme kanalıyla resmi olarak tespit edilmesi için açılır.
• Mirasın Reddi (Reddi Miras) ve Hükmen Red Davası: Miras bırakanın borçlarının mal varlığından fazla olması durumunda 3 ay içinde gerçek red veya süre sınırı olmaksızın borca batıklık nedeniyle hükmen red davası açılır.

3. Yurt Dışında Yaşayan Türkler ve Yabancılar İçin Türkiye’de Miras İşlemleri (Uluslararası Miras)

Yurt dışında (Almanya, Avusturya, İsviçre, Belçika, Fransa, Rusya, Azerbaycan, ABD vb.) yaşayan Türk vatandaşlarının, Mavi Kart sahiplerinin veya yabancı ülke vatandaşlarının Türkiye’deki taşınmaz ve banka miras süreçlerinde 5718 sayılı MÖHUK m. 20 uygulanır:

• Türkiye’deki Taşınmazlar: Miras bırakan hangi ülke vatandaşı olursa olsun, Türkiye’de bulunan taşınmaz mallar (ev, arsa, tarla) hakkında doğrudan Türk Hukuku uygulanır.
• Yabancı Veraset İlamı (Erbschein) ve Türk Veraset İlamı: Yurt dışındaki mahkemelerden alınan mirasçılık belgeleri (örneğin Almanya’dan alınan Erbschein), Türkiye’deki tapu müdürlüklerinde doğrudan kullanılamaz; Sulh Hukuk Mahkemesi’nden uluslararası nüfus kayıtları ve Apostilli belgelerle Türk Veraset İlamı (Mirasçılık Belgesi) alınması gerekir.
• Türkiye’ye Gelmeden Miras İntikali ve Satış: Azim Hukuk Bürosu, Avrupa, Orta Asya ve Amerika’daki uluslararası partner ağı sayesinde, yurt dışındaki mirasçıların Türkiye’ye gelmesine gerek kalmadan veraset ilamı çıkartılması, tapu intikali ve ortaklığın giderilmesi davalarını uçtan uca yürütmektedir.

Sıkça Sorulan Sorular (Miras Hukuku)

1. Mirastan mal kaçırma (muris muvazaası) davasında zamanaşımı süresi var mıdır?

Hayır. Miras bırakanın tapuda hileli satış göstererek mal kaçırdığı durumlarda açılan muris muvazaası nedeniyle tapu iptal ve tescil davası, miras bırakanın ölümünden sonra herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süreye bağlı olmaksızın her zaman açılabilir.

2. Mirasçılardan biri imza vermezse miras nasıl paylaşılır?

Mirasçılardan tek biri dahi anlaşmaya yanaşmazsa, diğer mirasçılardan herhangi biri Sulh Hukuk Mahkemesi’nde Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası açarak taşınmazın mahkeme kanalıyla paylaştırılmasını veya satılarak paraya çevrilmesini sağlayabilir.

3. Mavi Kartlılar ve yabancı vatandaşlar Türkiye’de mirasçı olabilir mi?

Evet. Doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izni alarak Mavi Kart sahibi olan kişiler, Türk vatandaşları ile birebir aynı miras haklarına sahiptir. Yabancı ülke vatandaşları da Türkiye’deki taşınır ve taşınmaz mallar üzerinde yasal mirasçı olabilirler.