Eski eşle birlikte yaşamak, hak sahibi olarak aldığınız dul veya yetim aylığı bakımından önemli sonuçlar doğurabilir. 5510 sayılı Kanun’un 56. maddesi, SGK’nın boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığını tespit ettiği hak sahiplerinin gelir ve aylıklarının kesilmesini düzenler. Aynı hüküm, önceki ödemelerin 96. madde kapsamında geri alınmasını da öngörür. Ancak her dosyada birlikte yaşama tespitinin dayanaklarını ayrıca incelemek gerekir.

Anayasa Mahkemesi, 26 Mart 2026 tarihli E.2025/210 sayılı dosyada bu kurala yönelik iptal talebini reddetti. Mahkemenin 14 Temmuz 2026 tarihli resmî açıklaması, düzenlemenin yürürlükte kalmasını sağlayan kararı duyurdu. Dolayısıyla “AYM eski eşle yaşayan kişinin maaşını korudu” şeklindeki bir yorum doğru olmaz. Buna karşılık bu karar, SGK’nın her kişisel tespitinin mutlaka doğru olduğu anlamına da gelmez.

Bu yazı, 1 Ekim 2026 itibarıyla aylık kesilmesi ve borç bildirimi yaşayan kişiler için genel bir dosya hazırlık rehberidir. Kuralın varlığı ile kişisel işlemin doğruluğunu ayrı değerlendirmek gerekir. Özellikle hangi aylığı aldığınız, hangi dönemde birlikte yaşama iddiası bulunduğu ve SGK’nın hangi kayıtlara dayandığı önemlidir. Mevcut belgeleri incelemeden kesin dava sonucu açıklamak mümkün değildir.

Eski Eşle Birlikte Yaşamak Hangi Aylıkla İlgili?

Öncelikle aylığın türünü belirleyin. Kendi çalışmanızdan doğan emekli aylığı ile vefat eden bir yakının sigortalılığı üzerinden aldığınız hak sahibi aylığı aynı şey değildir. Bu makalenin odağı, boşanmış hak sahibi eş veya çocuğun eski eşiyle fiilen birlikte yaşamasına ilişkin düzenlemedir. Bu yüzden “emekli maaşı” ifadesiyle bütün ödemeleri aynı başlıkta değerlendirmeyin.

Örneğin bir kişi babasından yetim aylığı aldığını, başka bir kişi ise kendi hizmetleri nedeniyle emekli olduğunu söyleyebilir. Kişiler günlük dilde her iki ödemeye de maaş diyebilir. Ancak incelemede dayanakları farklıdır. SGK yazısında geçen ödeme türünü, tahsis bilgilerini ve hangi sigortalı üzerinden hak sahibi olduğunuzu birlikte hazırlayın.

Ayrıca vefat eden kişinin sigortalılık statüsünü ve ölüm tarihini not edin. Farklı mevzuat dönemleri veya geçiş hükümleri dosya değerlendirmesini etkileyebilir. Bir başka kişinin aynı yaşta olması ya da benzer miktarda aylık alması, dosyaların aynı hukuki kurala tabi olduğunu göstermez. Uzman, incelemeyi kişisel kayıtlar üzerinden yürütmelidir.

2026 AYM Kararının Kapsamı Nedir?

AYM’nin kararı, kanun hükmünün Anayasa’ya uygunluk denetimine ilişkindir. Belirli bir kişinin adres kayıtlarının veya tanıklarının doğru olup olmadığını karara bağlayan kişisel bir dava değildir. Bu ayrım önemlidir. Bir kuralın iptal edilmemesi, kurumun o kurala dayanarak yaptığı bütün işlemlerin inceleme dışında kalmasını sağlamaz.

Resmî açıklamadaki tartışma, sosyal sigorta yardımı ve fiilî aile desteği bağlamında ilerliyor. Yazıyı okurken anayasal değerlendirmeyi, sizin hakkınızda düzenlenen denetim raporuyla karıştırmayın. Uzman ayrıca kişisel dosyada raporun dönemini, araştırmanın kapsamını ve kayıtların birbiriyle uyumunu ele almalıdır. Kararın başlığı tek başına bu soruları yanıtlamaz.

Güncel haberleri takip ederken karar tarihi ile açıklama tarihini ayrı not edin. Bu dosyada mahkeme kararını Mart 2026’da verdi; AYM resmî duyuruyu Temmuz 2026’da yayımladı. Bu nedenle haberde daha yeni bir tarih görmeniz, o gün kanun koyucunun yeni bir aylık kesme kuralı getirdiği anlamına gelmez. Kaynağın neyi duyurduğunu kontrol edin.

Fiilen Birlikte Yaşama İddiası Nasıl İncelenir?

Fiilî yaşam düzenini yalnızca boşanma kararının varlığıyla açıklamak yeterli değildir. Aynı şekilde resmi adreslerin farklı görünmesi de tek başına bütün tartışmayı çözmez. Ön incelemede, hangi dönemde nerede yaşadığınızı ve SGK’nın hangi döneme ilişkin tespit yaptığını yan yana koyun. Böylece belgeler arasındaki uyuşmazlıkları daha kolay fark edebilirsiniz.

Yaşam düzeninizi açıklarken günlük olayları tarih sırasıyla yazın. Ayrı konuta ne zaman geçtiniz? Kira sözleşmesini kim yaptı? Eski eşinizin ziyaretleri hangi amaçla gerçekleşti? Bu sorulara dürüst ve somut yanıt verin. Bir ziyaretin hukuki anlamını peşinen kendiniz belirlemek yerine olayın gerçek ayrıntılarını dosya incelemesine sunun.

Örneğin çocuk teslimi, hastalık sırasında yardım veya ortak bir aile etkinliğine katılma gibi durumları açıklamak gerekebilir. Bunların her birini otomatik olarak birlikte yaşamaya veya otomatik olarak ayrı yaşamaya kanıt saymak doğru değildir. Süre, sıklık, amaç ve diğer kayıtlarla bağlantı önem taşıyabilir. Uzman, sonucu somut dosyanın bütünü üzerinden değerlendirmelidir.

SGK Aylığı Kestiğinde İlk Adım Nedir?

İlk adım, yazılı işlemi ve dayanağını edinmektir. Banka hesabınıza para yatmaması, kesilme nedenini tek başına açıklamaz. Ödeme aksaması, farklı bir hak sahipliği değişikliği veya başka bir işlem de söz konusu olabilir. Öncelikle hangi kararın bulunduğunu öğrenin. Telefon konuşmasındaki kısa açıklamayla yetinmeden dosya numarasını ve yazılı bildirimi hazırlayın.

Kesme yazısının tarihini ve tarafınıza ulaşma gününü ayrı ayrı kaydedin. Zarf, elektronik bildirim veya teslim kaydı varsa saklayın. Ayrıca yazının bütün sayfalarını alın. Bir sayfada gerekçe, başka bir sayfada borç hesabı veya başvuru bilgisi bulunabilir. Sadece tutarın fotoğrafını göndermek inceleme için eksik kalabilir.

Ardından denetim raporuna veya tespit belgelerine hangi yolla erişebileceğinizi araştırın. Elinizde rapor yoksa bunu ön incelemede açıkça belirtin. Rapordaki ifadeleri duymuş olmanız, metnin tamamını gördüğünüz anlamına gelmez. Hangi iddiaya cevap vereceğinizi belirlemek için yazılı dayanağı görmek gerekir.

SGK Geriye Dönük Borç İsterse Neyi Kontrol Etmelisiniz?

Aylığın kesilmesi ile geçmiş ödemelerin geri istenmesi bağlantılı ama farklı inceleme başlıklarıdır. Kesme gerekçesi kadar borcun hangi aylardan oluştuğunu da kontrol edin. Borç bildirimi varsa ana para, faiz, dönem ve hesaplama dayanağını ayrı sütunlarda görmek yararlı olur. Toplam rakamın yüksekliği, hesabın doğru veya yanlış olduğunu tek başına göstermez.

Örneğin SGK yazısında uzun bir dönem yer alırken sizin elinizde yalnızca son yılın banka kayıtları bulunabilir. Eksik dönemleri not edin. Kurumun ödeme dökümü ile kendi kayıtlarınızı karşılaştırın. Kurumun daha önce yaptığı bir kesinti veya geri ödeme varsa bunu ayrıca belirtin. Aynı tutarın iki kez hesaba girip girmediğini ancak kayıtlarla değerlendirebilirsiniz.

Her dosya için “sadece şu kadar yıl geri isterler” gibi kesin bir internet bilgisine dayanmayın. Uzman, geri alma işleminde hangi hükmün ve koşulların geçerli olduğunu ayrıca incelemelidir. Bu nedenle ödeme dönemi, tespit tarihi ve bildirimin içeriğini birlikte hazırlayın. Borç hesabını görmeden belirli bir zaman aralığı üzerinden garanti vermek uygun değildir.

Başvuru ve Dava Yolu Nasıl Planlanır?

İşleme karşı hangi başvuruyu yapacağınızı, kararın türüne ve tabi olduğunuz sosyal güvenlik rejimine göre belirlemek gerekir. İdari başvuru ile mahkeme sürecini aynı işlem gibi görmeyin. Ayrıca başka bir uyuşmazlığa ait süreyi bu dosyaya otomatik taşımayın. Uzman, bildirimdeki bilgileri ve geçerli usul hükümlerini dosya üzerinden incelemelidir.

Bir dilekçe vermeden önce talebinizi netleştirin. Aylığın yeniden bağlanmasını mı istiyorsunuz? Birlikte yaşama tespitine mi itiraz ediyorsunuz? Borcun dönemini veya hesabını mı tartışıyorsunuz? Bu taleplerin dayanakları farklı olabilir. İnceleme sırasında her talebi hangi belgeyle desteklediğinizi açıkça belirtmek daha düzenli bir hazırlık sağlar.

Yalnızca genel bir “itiraz ediyorum” cümlesi yerine, uyuşmazlığın somut noktalarını çıkarın. Yanlış adres, yanlış dönem veya eksik değerlendirme iddiası varsa bunu belgeleriyle açıklayın. Ancak dilekçeyi sırf daha uzun olsun diye ilgisiz olaylarla doldurmayın. Amaç, işlemin hangi bölümünü neden tartıştığınızı anlaşılır biçimde ortaya koymaktır.

Hangi Belgeler Ön İncelemeyi Kolaylaştırır?

Başlangıç dosyasında aylık bağlama bilgisi, boşanma kararı, kesme yazısı ve varsa borç bildirimi bulunmalıdır. Bunların yanında elinizdeki denetim raporunu ve yaşam düzenine ilişkin mevcut kayıtları hazırlayın. Belgenin tarihini ve hangi dönemi açıkladığını not edin. Hiçbir belgenin bütün dosyayı tek başına çözeceğini varsaymayın.

• Aylık veya gelirin türünü gösteren SGK kayıtları.
• Boşanma kararının tamamı ve kesinleşme bilgisi.
• Aylık kesme yazısı ile bildirim veya tebligat kaydı.
• Borç bildirimi, ödeme dökümü ve mevcut banka kayıtları.
• İlgili dönemdeki konut ve adres bilgileri.
• Önceki başvurularınız ve kurumun verdiği yanıtlar.

Dosya isimlerini anlaşılır biçimde düzenleyin. “Son belge” yerine tarih ve işlem türünü kullanın. Fotoğraf çekiyorsanız imza, sayfa numarası ve alt bölümü görünür tutun. Okunmayan kısımları tahmin ederek yeniden yazmayın. Birden fazla bildirim varsa her birini ayrı kaydedin. Böylece önceki ve yeni işlemleri karıştırma riski azalır.

Adres ve Konut Belgelerini Nasıl Açıklamalısınız?

Adres bilgileriyle ilgili açıklama yaparken resmi kayıt ve gerçek yaşam düzenini ayrı başlıklarda belirtin. Taşındığınız halde kayıtta eski adres bulunuyorsa durumu gizlemeyin. Bunun yanında taşınma tarihini hangi mevcut belgelerin desteklediğini not edin. Çelişkili kayıtların açıklamasını sonradan yapmak yerine ön incelemede açıkça sunmak daha sağlıklıdır.

Varsayımsal olarak, bir kişi kardeşinin evinde kalırken adına başka bir konutta abonelik bulunabilir. Başka bir kişi ise kira sözleşmesinde adı yer almadığı halde belirli bir konutta oturuyor olabilir. Bu örnekler, tek kaydın günlük yaşamın bütün ayrıntılarını göstermeyebileceğini anlatır. Hangi kaydın hangi gerçeği açıkladığını ayrıca değerlendirmek gerekir.

Ayrıca sonradan belge oluşturmayı veya gerçeğe aykırı adres beyanıyla incelemeyi etkilemeyi düşünmeyin. Dosyayı mevcut ve hukuka uygun kayıtlarla hazırlayın. Belgeniz yoksa bunu açıkça söyleyin. Kayıt eksikliğini sahte bir belgeyle gidermeye çalışmak, aylık uyuşmazlığından bağımsız başka sorunlar doğurabilir.

Tanıkların Bilgisini Nasıl Düzenlemelisiniz?

Tanık listesi hazırlarken kişinin sizi tanımasını tek ölçüt kabul etmeyin. Hangi konuta, hangi dönemde, ne sıklıkla geldiğini yazın. Bilgisinin kendi gözlemine mi yoksa başka birinin anlatımına mı dayandığını ayırın. Bir kişinin yıllar önceki yaşam düzeninizi bilmesi, tartışmalı döneme ilişkin her ayrıntıyı bildiği anlamına gelmez.

Örneğin komşunuz belirli bir dönemde sizi düzenli olarak görmüş olabilir. Yakınınız ise yalnızca kısa bir ziyarete gelmiş olabilir. Bu kişilerin gözlem kapsamı farklıdır. Ön inceleme için her ismin yanına kısa ve gerçek bir açıklama ekleyin. Böylece uzman hangi bilginin dosyaya katkı sunabileceğini daha kolay değerlendirir.

Tanıklara aynı cümleleri ezberletmeyin veya görmedikleri olayları anlatmalarını istemeyin. Uyuşmazlığın incelenmesi, tarafların gerçeğe uygun bilgileri sunmasına dayanır. Ayrıca karşı yöndeki ifadeleri de göz ardı etmeyin. Hakkınızdaki raporda farklı bir anlatım varsa bu anlatımın kaynağını ve dönemini incelemek gerekir.

Çocuklar İçin Görüşmek Birlikte Yaşamakla Aynı mı?

Çocuklarla ilgili temasın amacı ve gerçekleşme biçimi, olayın açıklanmasında önem taşıyabilir. Ortak çocuğun okul toplantısına birlikte katılmak veya teslim saatinde görüşmek gibi olayları tarihleriyle not edin. Ancak bu temaslardan hareketle her dosyada aynı sonucu açıklamak doğru değildir. İlgili dönem ve diğer bilgilerle birlikte değerlendirme gerekir.

Örneğin bir sağlık sorunu nedeniyle eski eşinizin birkaç gün yardım etmesi söz konusu olmuş olabilir. Bu durumda yardımın nedenini, süresini ve sonraki yaşam düzenini açıklayın. Olayı saklamak yerine gerçek ayrıntıları sunun. Karşı tarafın farklı bir anlatımı varsa hangi belgelerin olayı aydınlatabileceğini ön incelemede değerlendirin.

Çocukların sağlık ve okul kayıtlarını paylaşırken gereksiz kişisel bilgileri yaymayın. İlgili belgeyi kamuya açık yorumlara koymak yerine güvenli iletişim kanalı kullanın. Dosya hazırlığı için gerekli bilgiyle ilgisiz özel ayrıntıları ayırın. Taraflar, uyuşmazlık sırasında da çocuğun mahremiyetini korumalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Boşanmış olmak aylığın devamı için tek başına yeterli mi?

Medeni durum kaydı ile fiilî yaşam düzenini aynı bilgi gibi değerlendirmeyin. Uzman, aylığın dayanağını ve hak sahipliği koşullarını dosyaya göre inceler. Bu nedenle yalnızca boşanma kararını göstererek bütün tartışmanın bittiğini varsaymayın. Kurumun hangi dönemde hangi olayı tespit ettiğini de kontrol edin.

2026 AYM kararı bütün itirazları engeller mi?

Norm denetimi ile kişisel işlemin incelenmesi farklıdır. Anayasal kararı, sizin dosyanızdaki kayıtların doğruluğu hakkında mahkemenin verdiği bir karar olarak okumayın. Tespit veya hesap konusunda uyuşmazlığınız varsa belgeleri hazırlayın. Uzman, başvurunun amacını ve yolunu somut işleme göre belirlemelidir.

Borç yazısını görmezden gelirsem sorun çözülür mü?

Bir bildirimi okumamak, içerdiği işlemi ortadan kaldırmaz. Öncelikle tarihleri ve kurumun talep ettiği tutarı kaydedin. Sonrasında yazılı dayanak ve mevcut belgeler üzerinden inceleme yaptırın. Yalnızca tanıdıkların deneyimine dayanarak beklemek yerine kendi dosyanızın durumunu belirlemek gerekir.

Aylık yeniden bağlanırsa geçmiş borç da kendiliğinden kalkar mı?

Kurumun yeni dönem için ödeme yapması ile eski döneme ilişkin borç tartışması aynı konu değildir. İşlemlerin gerekçelerini ve kapsamını ayrı kontrol edin. Yeni bir yazı aldığınızda eski borç bildiriminin durumunu da sorun. Bir ödeme hareketinden bütün uyuşmazlığın çözüldüğü sonucuna varmayın.

İstanbul’da Ön İncelemeye Nasıl Hazırlanabilirsiniz?

Görüşme öncesinde tek sayfalık bir kronoloji hazırlayın. Boşanma, aylık başlangıcı, adres değişiklikleri ve SGK bildirimlerini sıralayın. Her olayın karşısına destekleyici belgeyi yazın. Bilmediğiniz tarihi kesinmiş gibi göstermeyin. “Belgeyi bekliyorum” veya “tarihi doğrulayacağım” şeklinde not düşmek, tahminde bulunmaktan daha sağlıklıdır.

Ayrıca görüşmede yanıt aradığınız soruları belirleyin. Kesme gerekçesini mi anlamak istiyorsunuz? Borcun hesabını mı kontrol ettirmek istiyorsunuz? Yeni bir başvuru mu planlıyorsunuz? Bu ayrım, çalışmanın kapsamını açık kurmayı sağlar. Başka davalar veya daha önce yaptığınız başvurular varsa bunları da belirtin.

Aile ilişkilerine dair genel bilgi için aile hukuku çalışma alanımızı inceleyebilirsiniz. Sosyal güvenlik uyuşmazlığınızda ise SGK yazısının tamamını ve aylığın dayanağını hazırlayın. Belge gönderimi tek başına dava açılması veya avukatlık ilişkisinin kurulması anlamına gelmez; çalışma kapsamını ayrıca belirlemek gerekir.

Belgeleri Göndermeden Önce Son Kontrol

Dosyanızı göndermeden önce bütün sayfaları okuyabildiğinizi kontrol edin. Aynı belgenin farklı sürümleri varsa hangisinin daha yeni olduğunu belirtin. Özellikle borç miktarı değişmişse önceki bildirimi silmeyin; iki yazıyı birlikte hazırlayın. Böylece kurumun sonradan yaptığı düzeltmeyi veya yeni hesaplamayı görmek mümkün olur.

Ayrıca görevlinin telefonda verdiği bilgiyi ayrı bir görüşme notu olarak kaydedin. Görüşmenin tarihini ve öğrendiğiniz işlemin numarasını yazın. Bu notu resmî kararın yerine koymayın. Yazılı belge ile sözlü açıklama arasında fark varsa inceleme sırasında belirtin. Son olarak iletişim bilgilerinizin güncel olduğundan emin olun ve yeni tebligatları düzenli biçimde takip edin.

Son olarak belgeleri bir kontrol listesiyle eşleştirin. Hangi belgeyi temin ettiğinizi, hangi kayıt için kuruma başvuracağınızı ve hangi sorunun yanıtını beklediğinizi ayrı yazın. Görüşmeye giderken bildirimin aslını yanınıza alın; dijital kopyasını da saklayın. Özellikle eski eşle birlikte yaşamak iddiasında, her dönemin olaylarını ayrı açıklayın. Böylece farklı yıllara ait adresleri ve ödemeleri birbirine karıştırmazsınız. Yeni bir bildirim gelirse listenizi güncelleyin ve bu belgeyi incelemeyi yapan uzmana gecikmeden iletin.

Resmî Kaynak ve Güncelleme

Güncel anayasal değerlendirme: Anayasa Mahkemesi, E.2025/210, 26 Mart 2026; resmî açıklama 14 Temmuz 2026. AYM’nin resmî açıklaması, Mahkemenin incelediği hükmü ve kararın sonucunu gösterir. Kanuni dayanaklar 5510 sayılı Kanun’un 56 ve 96. maddeleridir.

Son güncelleme: 1 Ekim 2026. Hazırlık örnekleri varsayımsaldır. Uzman, her dosyada sosyal güvenlik statüsünü, aylık türünü, tespit dönemini ve işlem belgelerini ayrıca incelemelidir. Yeni bir düzenleme veya kişisel dosyada yeni bir karar ortaya çıkarsa değerlendirmeyi güncel bilgilerle yenilemek gerekir.