Tenkis Davası Nedir? (2026)

Saklı payı ihlal edilen mirasçıların, mirasbırakanın yaptığı ölüme bağlı tasarruflar veya bazı sağlararası bağışlamalar nedeniyle zedelenen saklı paylarının iadesini sağlamak amacıyla açtıkları dava türüdür.

Tenkis talebi; mirasbırakanın vasiyetname, miras sözleşmesi veya kanunda sayılan hallerde sağlığında yaptığı bağışlamalar için ileri sürülebilir. Bu dava yalnızca mirasbırakanın ölümü halinde açılabilir; mirasbırakan hayatta iken tenkis davası açılması mümkün değildir.

Tenkis Davası Açma Şartları

Tenkis davasının açılabilmesi için şu şartların birlikte bulunması gerekir:

Davacının saklı paylı mirasçı olması,
Saklı payının mirasbırakanın tasarrufları nedeniyle zedelenmiş olması,
Mirasbırakanın sağlararası veya ölüme bağlı tasarruflarıyla tasarruf edilebilir kısmı aşmış olması,
Mirasbırakanın tasarrufu yaptığı tarihte saklı paylı mirasçının mevcut olması.

Tenkis Davasında Deliller

Tenkis davasında, mirasbırakanın saklı pay kurallarını bertaraf etme amacıyla hareket edip etmediği tanık, bilirkişi, keşif, yemin ve her türlü yazılı belge ile ispatlanabilir.

Yargıtay uygulamasında özellikle şu hususlar dikkate alınmaktadır:

Malvarlığının tamamının veya büyük kısmının devredilmiş olması,
Taşınmazların rayiç değerinin çok altında devredilmesi,
Karma bağışlama (ivaz ile gerçek değer arasında fahiş fark bulunması),
Muvazaalı satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi görünümü altında bağış yapılması,
Kız çocuklarından mal kaçırılarak erkek çocuklara kazandırma yapılması.

Tenkis Davası Açma Süresi

Türk Medeni Kanunu m.571 gereğince:

Saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl,
Her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinden, diğer tasarruflarda mirasın açılmasından itibaren 10 yıl içinde
tenkis davası açılmalıdır. Bu süreler hak düşürücü niteliktedir.

Tenkis Davasında Zamanaşımı

Tenkis davasında on yıllık süre geçtikten sonra artık dava açılamaz; ancak süresi içinde dava açmayan mirasçı, def’i yoluyla saklı payını ileri sürebilir.

Tenkis Davası Kime Karşı Açılır?

Davalılar, mirasbırakanın saklı payı ihlal eden kazandırmaları yaptığı kişilerdir. Bunlar:

Diğer mirasçılar,
Üçüncü kişiler,
Kazandırma yapılan kişinin ölmesi halinde mirasçıları

olabilir. Birden fazla kişiye kazandırma yapılmışsa, davalı sayısı da birden fazla olabilir.

Tenkis Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görevli Mahkeme: Asliye Hukuk Mahkemesi
Yetkili Mahkeme: Mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesi

Tenkis Davası Nasıl Sonuçlanır?

Davanın kabulü halinde:

Saklı payı aşan kazandırmalar tenkise tabi tutulur,
En yeni tarihli tasarruftan başlanarak geriye doğru indirim yapılır,
Saklı paylar tamamlanıncaya kadar mirasbırakanın bağışları azaltılır,
Kamuya yararlı dernek ve vakıflara yapılan kazandırmalar en son sırada tenkise tabi tutulur.